📅 Τετάρτη 28 Οκτωβρίου Γιορτάζουν: Βήλη, Βίλια, Ευνίκη +1

Ειδήσεις

Ποιοι γιορτάζουν σήμερα, 28 Οκτωβρίου : Η μεγάλη διπλή γιορτή και τα ονόματα που έχουν την τιμητική τους

Φωτογραφία αρχείου

🕒 11:42


Η 28η Οκτωβρίου φέρει ισχυρό θρησκευτικό και εθνικό συμβολισμό ‐ Δείτε αναλυτικά ποια ονόματα γιορτάζουν σήμερα και ποια είναι η σημασία της μεγάλης θεομητορικής εορτής της Αγίας Σκέπης


Η σημερινή ημέρα, Τετάρτη 28 Οκτωβρίου 2026, αποτελεί ορόσημο για τον ελληνισμό, καθώς η χώρα τιμά την Εθνική Επέτειο του «ΟΧΙ». Παράλληλα, η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά με ιδιαίτερη λαμπρότητα τη Μεγάλη Θεομητορική εορτή της Αγίας Σκέπης της Υπεραγίας Θεοτόκου, καθώς και τη μνήμη των Αγίων Βήλης και Ευνίκης.

Σύμφωνα με τον Ορθόδοξο Συναξαριστή, οι Άγιοι, οι Μάρτυρες και τα εκκλησιαστικά γεγονότα που τιμώνται σήμερα είναι :
  • Αγία Σκέπη της Υπεραγίας Θεοτόκου εν Βλαχερνώ και επέτειος του «ΟΧΙ»
  • Όσιος Στέφανος ο Σαββαΐτης
  • Άγιοι Τερέντιος και Νεονίλλη οι σύζυγοι και τα παιδιά τους Σάρβηλος, Νίτας, Ιέραξ, Θεόδουλος, Φώτιος, Βήλη και Ευνίκη
  • Άγιοι Αφρικανός, Μάξιμος, Πομπήιος, Τερέντιος και άλλοι τεσσαράκοντα Μάρτυρες
  • Όσιοι Φιρμιλιανός Αρχιεπίσκοπος Καισαρείας και Μελχίων Πρεσβύτερος Αντιοχείας
  • Αγία Φεβρωνία
  • Άγιος Κυριάκος ο Ιερομάρτυρας
  • Αγία Άννα μητέρα του Αγίου Κυριάκου
  • Όσιος Αθανάσιος Α’ Πατριάρχης Κωνσταντινούπολης
  • Άγιος Αρσένιος ο Αυτωρειανός Πατριάρχης Κωνσταντινούπολης
  • Άγιοι Νεομάρτυρες Αγγελής, Μανουήλ, Γεώργιος και Νικόλαος «ἐκ Μελάμπων Κρήτης»
  • Άγιος Αρσένιος Αρχιεπίσκοπος Σερβίας
  • Άγιος Αβράμιος επίσκοπος Εφέσου
  • Άγιος Ιερομάρτυρας Θεόφιλος, της Λαύρας των Σπηλαίων Κιέβου
  • Άγιος Abban
  • Αγία Lioba
  • Όσιος Διομήδης
  • Άγιος Δημήτριος Μητροπολίτης Ροστόφ
  • Σύναξη της Παναγίας Ελευθερώτριας στην Αθήνα
  • Σύναξη της Παναγίας Ελευθερώτριας στo Διδυμότειχο
  • Σύναξη της Παναγίας Πονολύτριας στις Σέρρες

Ποιοι γιορτάζουν σήμερα

Σύμφωνα με το χριστιανικό εορτολόγιο, σήμερα έχουν την ονομαστική τους εορτή και δέχονται ευχές οι εξής :

  • Ανάξαρχος
  • Αναξιμένης
  • Δημάρατος
  • Δημοκλής
  • Δημόκλεια
  • Δημοσθένης
  • Δημοσθενία
  • Επαμεινώνδας
  • Ετεοκλής
  • Ηρακλής
  • Ηφαιστίων
  • Ήφαιστος
  • Θεόφραστος
  • Θησεύς
  • Θησέας
  • Ισοκράτης
  • Μιλτιάδης
  • Μνήσαρχος
  • Όμηρος
  • Παρμενίων
  • Πελοπίδας
  • Περικλής
  • Περίκλεια
  • Πίνδαρος
  • Πολύβιος
  • Πολυβία
  • Πολύνικος
  • Πολυνίκη
  • Προμηθέας
  • Σοφοκλής
  • Σοφόκλεια
  • Φιλοποίμην
  • Φωκίων
  • Χρόνιος
  • Χρονία

Ο θρησκευτικός συμβολισμός της ημέρας : Η Αγία Σκέπη της Θεοτόκου

Η γιορτή της Αγίας Σκέπης της Υπεραγίας Θεοτόκου ήταν αρχικά συνδεδεμένη με το όραμα που είδε ο Άγιος Ανδρέας ο διά Χριστόν σαλός στον Ναό των Βλαχερνών στην Κωνσταντινούπολη, όπου είδε την Παναγία να απλώνει το πέπλο (σκέπη) της πάνω από τους πιστούς, προστατεύοντάς τους.

Παρόλο που η Εκκλησία τιμούσε το γεγονός αυτό την 1η Οκτωβρίου, το 1952 η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος αποφάσισε τη μεταφορά της γιορτής στις 28 Οκτωβρίου.

Η αλλαγή αυτή έγινε για να αναγνωριστεί και επίσημα η ζωντανή παρουσία και η θαυματουργή μεσιτεία της Παναγίας, στην οποία οι Έλληνες στρατιώτες εναπέθεσαν όλες τις ελπίδες τους κατά το Έπος του 1940 στα βουνά της Βορείου Ηπείρου.

Από την ειδησεογραφική ομάδα, χρόνια πολλά σε όσες και όσους γιορτάζουν σήμερα!


† Αγία Σκέπη της Υπεραγίας Θεοτόκου εν Βλαχερνώ και επέτειος του «ΟΧΙ»

Σκέπη σου, Ἁγνή, σκέπεις καὶ περιθάλπεις
Τοὺς πίστει ἀφορῶντας πρὸς σέ, Παρθένε.
Μητρὸς Θεοῖο Σκέπη Ἑλλάδα θειόφρονα καλύπτει.

Η Αγία Σκέπη της Υπεραγίας Θεοτόκου εν Βλαχερνώ εορτάζει την 1η Οκτωβρίου όπου και το βιογραφικό σημείωμα.

Η Εκκλησία της Ελλάδος όμως, την έχει μεταθέσει στις 28 Οκτωβρίου, όπου η Ελλάδα γιορτάζει το μεγάλο γεγονός της διασώσεως και απελευθερώσεως της από τον Ιταλογερμανικό ζυγό.

Την Ακολουθία που ψάλλεται αυτή την ημέρα την έγραψε ο Αγιορείτης Μοναχός Γεράσιμος Μικραγιαννανίτης και εγκρίθηκε από την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος στις 21 Οκτωβρίου 1952 μ.Χ. όπου και αποφασίστηκε ο συνεορτασμός της εορτής της Αγίας Σκέπης και της Εθνικής επετείου του «ΟΧΙ» (Συνοδικές Εγκύκλιοι, Τόμος Β’, Αθήνα 1956, σελ. 649).

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ

Απολυτίκιο

Τῆς Σκέπης σου Παρθένε, ἀvuμνοῦμεν τάς χάριτας, ἣν ὡς φωτοφόρον νεφέλην, ἐφαπλοῖς ὑπὲρ ἔννοιαν, καὶ σκέπεις τὸν λαόν σου νοερῶς, ἐκ πάσης τῶν ἐχθρῶν ἐπιβουλῆς. Σὲ γὰρ σκέπην καὶ προστάτιν καὶ βοηθόν, κεκτήμεθα βοῶντές σοι· Δόξα τοῖς μεγαλείοις σου Ἁγνή, δόξα τῇ θείᾳ Σκέπῃ σου, δόξα τῇ πρὸς ἡμᾶς σου, προμηθείᾳ Ἄχραντε.

Έτερο απολυτίκιο

Θεοτόκε Ἀειπάρθενε, τὴν ἁγίαν σοῦ Σκέπην, δι’ ἧς περισκέπεις, τοὺς εἰς σὲ ἐλπίζοντας, κραταιὰν τῷ Ἔθνει σου καταφυγὴν ἐδωρήσω‧ ὅτι ὡς πάλαι καὶ νῦν θαυμαστῶς ἡμᾶς ἔσωσας, ὡς νοητὴ νεφέλη, τὸν σὸν λαὸν περιβαλοῦσα. Διὸ δυσωποῦμεν σε, εἰρήνην τῇ πολιτείᾳ σου δώρησαι, καὶ ταῖς ψυχαῖς ἡμῶν τὸ μέγα ἔλεος.

ΟΠΤΙΚΟΑΚΟΥΣΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ

Ακούστε το απολυτίκιο

† Σύναξη της Παναγίας Ελευθερώτριας στην Αθήνα

Το Ιερό Προσκύνημα και Καθίδρυμα Παναγία η Ελευθερώτρια βρίσκεται στην Πολιτεία (Κοκκιναράς) και πανηγυρίζει τη 28η Οκτωβρίου.

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ

Απολυτίκιο

Εἰκόνα σου ἁγίαν, Ἐλευθερώτριαν Ἄχραντε, νῦν πανευλαβῶς προσκυνοῦντες, γεραίρομεν, Παρθένε· ἐπέστη γὰρ σκέπη πρὸς ἡμᾶς, βραβεύουσα θαυμάτων προχοήν. Ἐκ παντοίων κινδύνων, καὶ νόσων ἡμᾶς ἀπαλλάττουσα εὐχαρίστως βοῶμεν. Δόξα τῷ σὲ δοξάσαντι Θεῷ, δόξα τῷ σὲ μεγαλύναντι, δόξα τῷ ἐλευθερώσαντι ἡμᾶς διὰ τοῦ τόκου σου.

ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΕΣ | ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

ΟΠΤΙΚΟΑΚΟΥΣΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ

Ακούστε το απολυτίκιο

Ψάλει η χορωδία της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής «Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός» της Ιερής Μητρόπολης Διδυμοτείχου, Ορεστιάδος και Σουφλίου, υπό τη διεύθυνση του Χοράρχη Χρήστου Κισσούδη, που αποτελεί έναν από τους πιο αξιόλογους πολιτιστικούς και πνευματικούς θεσμούς της περιοχής του Έβρου.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ

Κανών παρακλητικός εις την Υπεραγίαν Θεοτόκον την επονομαζομένην «Ελευθερώτριαν»


† Σύναξη της Παναγίας Ελευθερώτριας στo Διδυμότειχο

Το πλάτος του Ιερού Ναού Παναγίας Ελευθερώτριας στο Διδυμότειχο είναι 28 μέτρα, το μήκος 42 μέτρα και το ύψος 35 μέτρα, ενώ το κωδωνοστάσιο έχει 33 μέτρα ύψος.

Ο ναός είναι βυζαντινού ρυθμού και την σχεδίαση ανέλαβε ο καθηγητής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου κ. Νικόλαος Μουτσόπουλος, ενώ την επίβλεψη των έργων έκανε ο πολιτικός μηχανικός και μετέπειτα δήμαρχος της πόλης κ. Χρήστος Τοκαμάνης.

Το επιχρυσωμένο τέμπλο του ναού, μοναδικό στην Ελλάδα, έχει μήκος 30 μ. και ύψος 5.5μ.

Οι τοιχογραφίες έγιναν δια χειρός Ιωάννου Σαρσάκη και των βοηθών αυτού, Γεωργίας Νταλαγιώργου, Ιωάννου Καμπασάκη και Χρήστου Σαρσάκη.

Τα ψηφιδωτά στον τρούλο από τον Παύλο Σαρφάτη, ενώ οι ψηφίδες είναι από το Μουράνο της Ιταλίας.

Το τέμπλο κατασκεύασε ο Παντελεήμων Αμανατίδης ενώ η χρύσωση έγινε από ειδικούς τεχνίτες από το Ιάσιο της Ρουμανίας.

Το φύλλο χρυσού αγοράστηκε από την Νυρεμβέργη της Γερμανίας και είναι 22 καρατίων.

Να σημειωθεί επίσης και η μεγάλη βοήθεια της 16ης Μεραρχίας στην επιχωμάτωση των θεμελίων.

Σημαντική ήταν η συμπαράσταση του τότε δημάρχου της πόλης κ. Ευάγγελου Παπατσαρούχα για την παραχώρηση του οικοπέδου και στην τελετή εγκαινίων ο μακαριστός Μητροπολίτης κ. Νικηφόρος ο Β’ τον κάλεσε κοντά του και του είπε :

«Ἐμείς οι δυο θα φωνάξουμε! Όλοι είναι άξιοι συγχαρητηρίων και τους εὐχαριστούμε… Όμως εμείς περάσαμε τις δυσκολίες… Και από το μικρόφωνο μαζί θα φωνάξουμε: Νενίκηκά σε, Βαγιαζήτ»!

Ο ιερός ναός πανηγυρίζει στις 28 Οκτωβρίου.

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ

Απολυτίκιο

Εἰκόνα σου ἁγίαν, Ἐλευθερώτριαν Ἄχραντε, νῦν πανευλαβῶς προσκυνοῦντες, γεραίρομεν, Παρθένε· ἐπέστη γὰρ σκέπη πρὸς ἡμᾶς, βραβεύουσα θαυμάτων προχοήν. Ἐκ παντοίων κινδύνων, καὶ νόσων ἡμᾶς ἀπαλλάττουσα εὐχαρίστως βοῶμεν. Δόξα τῷ σὲ δοξάσαντι Θεῷ, δόξα τῷ σὲ μεγαλύναντι, δόξα τῷ ἐλευθερώσαντι ἡμᾶς διὰ τοῦ τόκου σου.

ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΕΣ | ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

ΟΠΤΙΚΟΑΚΟΥΣΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ

Ακούστε το απολυτίκιο

Ψάλει η χορωδία της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής «Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός» της Ιερής Μητρόπολης Διδυμοτείχου, Ορεστιάδος και Σουφλίου, υπό τη διεύθυνση του Χοράρχη Χρήστου Κισσούδη, που αποτελεί έναν από τους πιο αξιόλογους πολιτιστικούς και πνευματικούς θεσμούς της περιοχής του Έβρου.

Παναγία Ελευθερώτρια Διδυμοτείχου

Παναγία Ελευθερώτρια Διδυμοτείχου

Παναγία Ελευθερώτρια Διδυμοτείχου

Παναγία Ελευθερώτρια Διδυμοτείχου


† Σύναξη της Παναγίας Πονολύτριας στις Σέρρες

Η μαρμαρόγλυφη εικόνα της Θεοτόκου με τη σπάνια προσωνυμία της «Πονολύτριας», ήταν εντοιχισμένη στην εξωτερική πλευρά του δυτικού τοίχου της εκκλησίας των Αγίων Θεοδώρων.

H Θεοτόκος εικονίζεται κατά μέτωπο, με υψωμένα τα χέρια της σε στάση δεήσεως.

H εικόνα αυτή, που δεν ήταν η μοναδική στην εικονιστική γλυπτική στην περιοχή των Σερρών, χρονολογείται από τούς περισσότερους μελετητές ως έργο του 11ου μ.Χ. αιώνα.

H θέση στην οποία καταγράφηκε η εικόνα από διάφορους μελετητές στα νεότερα χρόνια δεν ήταν η αρχική της.

O δυτικός τοίχος της παλαιάς Μητροπόλεως, που σήμερα ορίζει την αρχή του νάρθηκά της, και στον οποίο ήταν εντοιχισμένη η εικόνα, είναι έργο του 1602 μ.Χ., όπως μαρτυρά ο παπά‐Συναδινός :

«(1601‐1602) Eγίνην νέος αρχιερεύς Σερρῶν ο κύρ Θεοφάνης είς τήν Kοσίνιτζα, άνδρας θεωριτικός…ευλαβής, φιλοκκλήσιος, είς τόν λόγον του στέρεος. Kαί ἒκαμεν… τόν τοῖχον του νάρθηκα εκ βάθρων καί τό σκέπος ὃλο τοῦ νάρθηκα και ἐχώρισε καί τόν γυναικίτην…».

H εντοίχιση της γλυπτής εικόνας της Θεομήτορος στο δυτικό τοίχο, προφανώς έγινε το 1602 μ.Χ., εποχή της οικοδομήσεώς του από τον επίσκοπο Θεοφάνη (1601 ‐ 1613 μ.Χ.).

Η εντοίχιση ιερών συμβόλων και εικόνων απηχεί πανάρχαιες δοξασίες, σύμφωνα με τις οποίες τα εντοιχισμένα σύμβολα λειτουργούν προστατευτικά για το όποιο ανθρώπινο έργο.

Έτσι και στην περίπτωση του ναού των Αγίων Θεοδώρων, η εντοίχιση της εικόνας της Θεοτόκου έγινε το 1602 μ.Χ., με την ακλόνητη προσδοκία πως η Παναγία με την ακεραιότητα και αγιότητα της υπάρξεώς της, η Θεοτόκος η Πονολύτρεα, «τό ἱερόν παλλάδιον τῶν Σερρῶν», θα προστάτευε το ναό από κάθε κακό, όπως αυτό π.χ. της λεηλασίας του από τούς Τούρκους πριν από τριάντα χρόνια (1571 μ.Χ.).

Ο Ιερός Καθεδρικός και Προσκυνηματικός Ναός των Αγίων Θεοδώρων (Παλαιά Μητρόπολη) | Είναι ο ιστορικός καθεδρικός ναός των Σερρών. Πρόκειται για το εμβληματικό βυζαντινό μνημείο (5ου‐6ου αιώνα), το οποίο λειτουργούσε ως Μητρόπολη της πόλης κατά τους βυζαντινούς χρόνους και την Τουρκοκρατία και εκεί φυλάσσεται η εικόνα της Παναγίας της Πονολύτριας

Η εικόνα της Θεοτόκου της Πονολύτρεας σπασμένη στη μέση κατά την οριζόντια διάστασή της, παρέμεινε στη θέση της στο δυτικό τοίχο των Αγίων Θεοδώρων έως και τις αρχές του 1917 μ.Χ. οπότε, μετά το θάνατο του Μητροπολίτη Σερρών Απόστολου Χριστοδούλου, που συνέβη στις 14/27 Ιανουαρίου του 1917 μ.Χ., οι Βούλγαροι την αποτοίχισαν και την αποθήκευσαν, μαζί με άλλα κλοπιμαία από τις εκκλησίες της πόλης των Σερρών, σε παρακείμενη οικία που χρησιμοποιούσαν τα στρατεύματα κατοχής για αποθήκη επισιτισμού, προφανώς, για να τη μεταφέρουν στη Βουλγαρία, πράγμα που δεν πραγματοποιήθηκε εξαιτίας της εσπευσμένης τους φυγής.

Το 1919 μ.Χ. η εικόνα, που θεωρούνταν χαμένη, εντοπίστηκε και μεταφέρθηκε στον Μητροπολιτικό Ναό των Ταξιαρχών, απ’ όπου, κατά τη διάρκεια της τρίτης Βουλγαρικής κατοχής, τον Οκτώβριο του 1941 μ.Χ., οι Βούλγαροι την αφαίρεσαν.

Εντοπίστηκε τα νεότερα χρόνια στη Δράμα.

Που βρισκόταν λοιπόν το «…μαρμάρινον ἀνάγλυφον τῆς Θεομήτορος ευλογούσης», πριν από τη θέση που την κατέγραψαν οι μελετητές του μνημείου;

Στους βυζαντινούς χρόνους και σχεδόν έως το τέλος του 15ου μΧ. αιώνα, οι μαρμάρινες εικόνες που απεικόνιζαν το Χριστό και την Παναγία σε στάση Δεομένης ή Οδηγήτριας, προορίζονταν αποκλειστικά για προσκύνηση και τοποθετούνταν στο εσωτερικό του ναού, μέσα σε πλαίσιο, στις παραστάδες του Ιερού Βήματος.

Στο ναό των Αγίων Θεοδώρων το 1602 μ.Χ., ο Μητροπολίτης Σερρών Θεοφάνης, κατά τη μαρτυρία του παπα‐Συναδινοῦ, αντικατέστησε το μαρμάρινο τέμπλο με ξυλόγλυπτο :

«Eγίνην νέος αρχιερεύς Σερρῶν ο κύρ Θεοφάνης… Kαί ἒκαμεν τον τέμπλον τῆς μητρόπολης…».

Tο νέο τέμπλο η σωστότερα εικονοστάσιο, που ήταν ένα από τα πρώτα πού κατασκευάστηκαν στις εκκλησίες της Βορείου Ελλάδος, για να εντάξει οργανικά στο χώρο του Ιερού Βήματος το Διακονικό και την Πρόθεση, χωρίς να διακόπτεται από τους πεσσούς, όπως γινόταν με το μαρμάρινο τέμπλο, στηρίχθηκε σε βάσεις πριν από το θριαμβευτικό τόξο καλύπτοντας έτσι τις ανατολικές παραστάδες, οπότε, η εικόνα της Θεοτόκου της Πονολύτρεας αφαιρέθηκε από τη θέση της και τοποθετήθηκε στο δυτικό τοίχο της εκκλησίας των Αγίων Θεοδώρων.

Εν κατακλείδι, η ανάγλυφη εικόνα της Θεοτόκου της Πονολύτριας, ηταν λατρευτική εικόνα και ως τέτοια, ήταν τοποθετημένη στις ανατολικές παραστάδες του ναού των Αγίων Θεοδώρων.

Μετά τον εντοπισμό της εικόνας της Θεοτόκου της Πονολύτρεας και την επιστροφή της, με τις ενέργειες του Σεβασμιωτάτου Ποιμενάρχου μας κ. Θεολόγου και την ευγενική συνδρομή του Σεβ. Μητροπολίτου Δράμας κ. Παύλου στο πάνσεπτο χώρο πού η παρουσία της καθαγίαζε, η ιερά εικόνα τοποθετήθηκε και πάλι στην αριστερή, προς ανατολάς παραστάδα του Ιερού Βήματος του ναού των Αγίων Θεοδώρων όπου, ως λατρευτική εικόνα βρισκόταν έως και το 1602 μ.Χ.

Καθιερώθηκε μάλιστα ο επίσημος και πάνδημος εορτασμός της την 28η Οκτωβρίου εκάστου έτους (Αγίας Σκέπης).

Με πληροφορίες από saint.gr

Προτεινόμενα άρθρα