Ο δέκατος μήνας του Γρηγοριανού Ημερολογίου, με διάρκεια 31 ημερών.
Πήρε την ονομασία του από τη λατινική λέξη Octo (που σημαίνει οκτώ), επειδή στο αρχαίο δεκάμηνο ρωμαϊκό ημερολόγιο ήταν ο όγδοος στη σειρά μήνας.
Στη συνέχεια, με την προσθήκη του Ιανουαρίου και του Φεβρουαρίου, το ρωμαϊκό ημερολόγιο έγινε δωδεκάμηνο.
Ο Οκτώβριος μετακινήθηκε στη δέκατη θέση, αλλά διατήρησε την παλιά του ονομασία.
Οι Ρωμαίοι τον ονόμαζαν και Sementilius (από το semen που σημαίνει σπόρος).
Στην αρχαία Ελλάδα ο Οκτώβριος ισοδυναμούσε με το δεύτερο δεκαπενθήμερο του μήνα Βοηδρομιώνα και το πρώτο δεκαπενθήμερο του μήνα Πυανοψιώνα.
Η περίοδος αυτή ήταν πλούσια σε γιορτές (Προηρόσια, Πυανόψια, Θησεία, Απατούρια, Οσχοφόρια, Θεσμοφόρια), καθώς οι Αθηναίοι φρόντιζαν να εξασφαλίζουν τη θεϊκή προστασία για τον κύκλο των γεωργικών εργασιών, που μόλις άρχιζε.
Για το ίδιο λόγο οι Ρωμαίοι θυσίαζαν ένα άλογο στο Πεδίο του Άρεως για να πάνε καλά τα σπαρτά.
Τον Οκτώβριο διεξάγονταν κατά το μεγαλύτερο μέρος τους τα περίφημα Ελευσίνια Μυστήρια, σε Αθήνα και Ελευσίνα.
Στο λαϊκό καλεντάρι, ο Οκτώβριος ονομάζεται Αγιοδημήτρης ή Αγιοδημητριάτης, από τη μεγάλη χριστιανική γιορτή του Αγίου Δημητρίου (26 Οκτωβρίου), Βροχάρης και Σποριάς (Σποριάτης ή Σπαρτός), για τις ευεργετικές βροχές στη σπορά (σχετική η παροιμία «Οκτώβρη και δεν έσπειρες, οχτώ σακιά δεν γέμισες») και Μπρουμάρης (ομιχλώδης, σκοτεινός).
Ο Οκτώβριος σχετίζεται με μεγάλες στιγμές του νεώτερου Ελληνισμού.
Στις 26 Οκτωβρίου του 1912 απελευθερώθηκε η Θεσσαλονίκη από τον Ελληνικό Στρατό, στις 28 Οκτωβρίου του 1940 η φασιστική Ιταλία επιτέθηκε στη χώρα μας και στις 12 Οκτωβρίου του 1944 η γαλανόλευκη κυμάτισε και πάλι στην Ακρόπολη.
ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΟΚΤΩΒΡΗ
- Αϊ-Δημητράκη, μικρό καλοκαιράκι.
- Ο Οκτώβρης συγυρίζει, ναφθαλίνη θα μυρίσει
- Οκτώβρης και δεν έσπειρες, οχτώ σωρούς δεν έκανες…
- Οκτώβρης και δεν έσπειρες; Λίγο σιτάρι θα ’χεις.
- Όποιος σπέρνει τον Οκτώβρη, έχει οκτώ σειρές στ’ αλώνι.
- Το οκτωβριανό το λάδι, άλλος μήνας δεν το βγάζει.
ΕΟΡΤΟΛΟΓΙΟ ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ
- 1 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Ανανίας, Ανανούλα, Ρωμανός
- 2 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Ιουστίνος, Ιουστίνα, Κυπριανός, Κυπριανή, Κυπρούλα
- 3 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Δάμαρις, Διονύσιος, Διονυσία
- 4 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Ιερόθεος, Ιεροθέα
- 5 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Ερμογένης, Χαριτίνη
- 7 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Βάκχος, Πολυχρόνης, Πολυχρονία, Σεργιανός, Σεργιανή, Σέργιος, Σεργία
- 8 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Πελαγία, Πελάγιος
- 10 Οκτωβρίου γιορταζουν : Ευλάμπιος, Ευλαμπία
- 12 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Ανδρόμαχος, Ανδρομάχη
- 13 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Αγαθονίκη, Φλωρέντιος, Φλωρεντία
- 14 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Γερβάσιος
- 15 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Λουκιανός, Λουκιανή
- 16 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Λογγίνος
- 18 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Λουκάς, Λούκα
- 19 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Ιωήλ
- 20 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Αρτέμης, Άρτεμις, Γεράσιμος, Γερασιμία, Κερασία, Κυρατσώ, Ματρώνα, Ματρώνη
- 21 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Θεοδότη, Θεόδοτος, Ιλαρίων, Ούρσουλα, Ορσαλία, Σωκράτης, Σωκρατία
- 22 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Αβέρκιος, Μαξιμιλιανός
- 23 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Ιάκωβος, Ιακωβίνα
- 24 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Σεβαστιανός, Σεβαστιανή, Σεβαστός, Σεβαστή
- 25 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Ταβιθά, Χρυσάφιος, Χρυσαφία
- 26 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Δημήτριος, Δήμητρα
- 27 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Νέστωρ, Πρόκλος, Πρόκλα
- 28 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Ανάξαρχος, Αναξιμένης, Δημάρατος, Δημοκλής, Δημόκλεια, Δημοσθένης, Δημοσθενία, Επαμεινώνδας, Ετεοκλής, Ηρακλής, Ηφαιστίων, Ήφαιστος, Θεόφραστος, Θησεύς, Θησέας, Ισοκράτης, Μιλτιάδης, Μνήσαρχος, Όμηρος, Παρμενίων, Πελοπίδας, Περικλής, Περίκλεια, Πίνδαρος, Πολύβιος, Πολυβία, Πολύνικος, Πολυνίκη, Προμηθέας, Σοφοκλής, Σοφόκλεια, Φιλοποίμην, Φωκίων, Χρόνιος, Χρονία
- 29 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Αναστασία
- 30 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Απολλώνιος, Απολλωνία, Αστέριος, Αστερία, Αστέρω, Ζηνόβιος, Ζηνοβία, Κλαύδιος, Κλαυδία, Κλεόπας, Νεονίλλα, Νέων
- 31 Οκτωβρίου γιορτάζουν : Αριστόβουλος
● Κεντρική φωτογραφία από Dreamstime
